(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

॥ శ్రీః ॥
14.104. అధ్యాయః 104
Mahabharata - Ashvamedhika Parva - Chapter Topics
కృష్ణేన యుధిష్ఠిరంప్రతి పంచమహాయజ్ఞనిరూపణం, స్నానవిధినిరూపణం, వైష్ణవలక్షణాభిధానం స్వపూజాయోగ్యయోగ్యపుష్పవివేచనం చ॥ 1 ॥
Mahabharata - Ashvamedhika Parva - Chapter Text

యుధిష్ఠిర ఉవాచ।

విప్రయోగే శరీరస్య సేంద్రియస్య విశేషతః।
అంతరా వర్తమానస్య గతిః ప్రాణస్య కీదృశీ॥ 14-104-1(95977)
భగవానువాచ। 14-104-2x(7956)
శుభాశుభకృతం సర్వం ప్రాప్నోతీహ ఫలం నరః।
న తు సర్వస్య భూతస్య పంచత్వం విద్యతే నృప॥ 14-104-2(95978)
పంచత్వం పాండవశ్రేష్ఠ భూరిభూతికరం నృణాం।
తేషాం పంచ మహాయజ్ఞాన్యే కుర్వంతి ద్విజోత్తమ॥ 14-104-3(95979)
పంచత్వం పంచభిర్భూతైర్వియోగం సంప్రచక్షతే।
న జాయతే న ంరియతే పురుషః శాశ్వతః సదా॥ 14-104-4(95980)
ప్రాయేణ మరణం నామ పాపినామేవ పాండవ।
యేషాం తు న గతిః పుణ్యా తేషాం మరణముచ్యతే॥ 14-104-5(95981)
ప్రాయేణాకృతకృత్యస్తు మృత్యోరుద్విజతే జనః।
కృతకృత్యాః ప్రతీక్షంతే మృత్యుం ప్రియమివాతిథిం॥ 14-104-6(95982)
యుధిష్ఠిర ఉవాచ। 14-104-7x(7957)
పంచ యజ్ఞాః కథం దేవ క్రియంతేఽత్ర ద్విజాతిభిః।
తేషాం నామ చ దేవేశ వక్తుమర్హస్యశేషతః॥ 14-104-7(95983)
శ్రీభగవానువాచ। 14-104-8x(7958)
శృణు పంచ మహాయజ్ఞాన్కీర్త్యమానాన్యుధిష్ఠిర।
యైరేవ బ్రహ్మసాలోక్యం లభ్యతే గృహమేధినా॥ 14-104-8(95984)
ఋభుజజ్ఞం బ్రహ్మయజ్ఞం భూతయజ్ఞం చ పాండవ।
నృయజ్ఞం పితృయజ్ఞం చ పంచ యజ్ఞాన్ప్రచక్షతే॥ 14-104-9(95985)
తర్పణం ఋభుయజ్ఞః స్యాత్స్వాధ్యాయో బ్రహ్మయజ్ఞకః।
భూతయజ్ఞో బలిర్యజ్ఞో నృయజ్ఞోఽతిథిపూజనం।
పితౄనుద్దిశ్య యత్కర్మ పితృయజ్ఞః ప్రకీర్తితః॥ 14-104-10(95986)
హుతం చాప్యహుతం చైవ తథా ప్రహుతమేవ చ।
ప్రాశితం బలిదానం చ పాకయజ్ఞాన్ప్రచక్షతే॥ 14-104-11(95987)
వైశ్వదేవాదయో హోమా హుతమిత్యుచ్యతే బుధైః।
అహుతం చ భవేద్దత్తం ప్రహుతం బ్రాహ్మణాశితం॥ 14-104-12(95988)
ప్రాణాగ్నిహోత్రహోమం చ ప్రాశితం విధివద్విదుః।
బలికర్మ చ రాజేంద్ర పాకయజ్ఞాః ప్రకీర్తితాః॥ 14-104-13(95989)
కేచిత్పంచ మహాయజ్ఞాన్పాకయజ్ఞాన్ప్రచక్షతే।
అపరే బ్రహ్మయజ్ఞాదీన్మహాయజ్ఞవిదో విదుః॥ 14-104-14(95990)
సర్వ ఏతే మహాయజ్ఞాః సర్వథా పరికీర్తితాః।
బుభుక్షితాన్బ్రాహ్మణాంస్తు యథాశక్తి న హాపయేత్॥ 14-104-15(95991)
అహన్యహని యే త్వేతానకృత్వా భుంజతే స్వయం।
కేవలం మలమశ్నంతి తే నార న చ సంశయః॥ 14-104-16(95992)
తస్మాత్స్నాత్వా ద్విజో విద్వాన్కుర్యాదేతాందినేదినే।
అతోఽన్యథా తు భుంజన్వై ప్రాయశ్చిత్తీ భవేద్ద్విజః॥ 14-104-17(95993)
యుధిష్ఠిర ఉవాచ। 14-104-18x(7959)
దేవదేవేశక దైత్యఘ్న త్వద్భక్తస్య జనార్దన।
వక్తుమర్హసి దేవేశ స్నానస్య చ విధిం మమ॥ 14-104-18(95994)
భగవానువాచ। 14-104-19x(7960)
శృణు పాండవ తత్సర్వ పవిత్రం పాపనాశనం।
స్నాత్వా యేన విధానేన ముచ్యంతే కిల్బిషాద్ద్విజాః॥ 14-104-19(95995)
మృదం చ గోమయం చైవ తిలం దర్భాంస్తథైవ చ।
పుష్పాణ్యపి యథాన్యాయమాదాయ తు జలం వ్రజేత్॥ 14-104-20(95996)
నద్యాం స్నాత్వా న చ స్నాయదన్యత్ర ద్విజసత్తమ।
సతి ప్రభూతే పయసి నాల్పే స్నాయాత్కదాచన॥ 14-104-21(95997)
గత్వోదకసమీపం తు శుచౌ దేశే మనోరమే।
తతో మృద్గోమయాదీని తత్ర విప్రో వినిక్షిపేత్॥ 14-104-22(95998)
బహిః ప్రక్షాల్య పాదౌ చ ద్విరాచంయ ప్రయత్నతః।
ప్రదక్షిణం సమావృత్య నమస్కుర్యాత్తు తజ్జలం॥ 14-104-23(95999)
న చ ప్రక్షాలయేద్విద్వాంస్తీర్థమద్భిః కదాచన।
న చ పాదేన వా హన్యాద్ధస్తేనాన్యేన తజ్జలం॥ 14-104-24(96000)
సర్వదేవమయా హ్యాపో మన్మయాః పాండునందన।
తస్మాత్తాస్తు న హంతవ్యాస్త్వద్భిః ప్రక్షాలయేత్స్థలం॥ 14-104-25(96001)
కేవలం ప్రథమం మజ్జేన్నాంగాని విమృశేద్బుధః।
తత్తు తీర్థం సమాసాద్య కుర్యాదాచమనం పునః॥ 14-104-26(96002)
గోకర్ణాకృతివత్కృత్వా కరం త్రిః ప్రపిబేజ్జలం।
ద్విస్తత్పరిమృజేద్వక్త్రం పాదావభ్యుక్ష్య చాత్మనః।
శీర్షణ్యాంస్తు తతః ప్రాణాన్సకృదేవతు సంస్పృశేన॥ 14-104-27(96003)
బాహూ ద్వౌ చ తతః స్పృష్ట్వా హృదయం నాభిమేవ చ।
ప్రత్యంగముదకం స్పృష్ట్వా మూర్ధానం తు పునః స్పృశేత్॥ 14-104-28(96004)
ఆపః పునంత్విత్యుక్త్వా చ పునరాచమనం చరేత్।
సోంకారవ్యాహృతీర్వాఽపి సదసస్పతిమిత్యృచం॥ 14-104-29(96005)
ఆచంయ మృత్తికాః పశ్చాత్త్రిధా కృత్వా సమాలభేత్।
ఋచేదం విష్ణురిత్యంగముత్తమాధమమధ్యమం।
ఆలభ్య వారుణైః సూక్తైర్నమస్కృత్య జలం తతః॥ 14-104-30(96006)
స్రవంతీ చేత్ప్రతిస్రోతః ప్రత్యర్కం చాన్యవారిషు।
మజ్జేదోమిత్యుదాహృత్య న చ విక్షోభయేజ్జలం॥ 14-104-31(96007)
గోమయం చ త్రిధా కృత్వా జలే పూర్వం సమాలభేత్।
సవ్యాహృతీకాం సప్రణవాం గాయత్రీం చ జపేత్పునః॥ 14-104-32(96008)
పునరాచమనం కృత్వా మద్గతేనాంతరాత్మనా।
ఆపోహిష్ఠేతి తిసృభిర్ఋగ్భిః పూతేన వారిణా।
తథా తరత్సమందీభిః సించేచ్చతసృభిః క్రమాత్॥ 14-104-33(96009)
గోసూక్తేనాశ్వసూక్తేన శుద్ధవర్గేణి చాత్మనః।
వైష్ణవైర్వారుణైః సూక్తైః సావిత్రైరింద్రదేవతైః॥ 14-104-34(96010)
వామదైవ్యేన చాత్మానమన్యైర్మన్మయసామభిః।
స్థిత్వాఽంతఃసలిలే సూక్తం జపేద్వాచాఽఘమర్షణం॥ 14-104-35(96011)
సవ్యాహృతీకాం సప్రణవాం గాయత్రీం వా తతో జపేత్।
ఆశ్వాసమోక్షాత్ప్రణవం జపేద్వా మామనుస్మరన్॥ 14-104-36(96012)
ఉత్ప్లుత్య తీర్థమాసాద్య ధౌతే శుక్లే చ వాససీ॥
శుద్ధే చాచ్ఛాదయేత్కక్షే న కుర్యాత్పరిపాశకే॥ 14-104-37(96013)
పాశేన బద్ధ్వా కక్షే యత్కురుతే కర్మ వైదికం।
రాక్షసా దానవా దైత్యాస్తద్విలుంపంతి హర్షితాః।
తస్మత్సర్వప్రయత్నేన కక్ష్యాపాశం న ధారయేత్॥ 14-104-38(96014)
తతః ప్రక్షాల్య పాదౌ చ హస్తౌ చైవ మృదా శనైః।
ఆచంయ పునరాచామేత్పునః సావిత్రియా ద్విజః॥ 14-104-39(96015)
ప్రాఙ్ముఖోదఙ్ముఖో వాఽపి ధ్యాయన్వేదాన్సమాహితః।
జలే జలగతః శుద్ధః స్థల ఏవ స్థలస్థితః।
ఉభయత్ర స్థితస్తస్మాదాచామేదాత్మశుద్ధయే॥ 14-104-40(96016)
దర్భేషు దర్భపాణిః సన్ప్రాఙ్ముఖః సుసమాహితః।
ప్రాణాయామాంస్తతః కుర్యాన్మద్గతేనాంతరాత్మనా॥ 14-104-41(96017)
సహస్రకృత్వః సావిత్రీం శతకృత్వస్తు వా జపేత్॥ 14-104-42(96018)
సమాహితో జపేత్తస్మాత్సావిత్ర్యా చాభిమంత్ర్య చ।
మందేహానాం వినాశాయ రక్షసాం విక్షిపేజ్జలం॥ 14-104-43(96019)
ఉద్వర్గోసీత్యథా చాంతఃప్రాయశ్చిత్తజలం క్షిపేత్॥ 14-104-44(96020)
అథాదాయ సుపుష్పాణి తోయమంజలినా ద్విజః
ప్రక్షిప్య ప్రతిసూర్యం చ వ్యోమముద్రాం ప్రకల్పయేత్॥ 14-104-45(96021)
తతో ద్వాదశకృత్వస్తు సూర్యస్యేకాక్షరం జపేత్।
తతః షడక్షరాదీని షట్కృత్వః పరివర్తయేత్॥ 14-104-46(96022)
ప్రదక్షిణం పరామృశ్య ముద్రయా స్వముఖాంతరే।
ఊర్ధ్వబాహుస్తతో భూత్వా సూర్యమీక్షేత్సమాహితః॥ 14-104-47(96023)
తన్మండలస్థం మాం ధ్యాయంస్తోజోమూర్తిం చతుర్భుజం।
ఉదుత్యం చ జపేన్మంత్రం చిత్రం తచ్చక్షురిత్యపి॥ 14-104-48(96024)
సావిత్రీం చ యథాశత్తి జప్త్వా సూక్తం చ మామకం।
మన్మయాని చ సామాని పురుషవ్రతమేవ చ॥ 14-104-49(96025)
తతశ్చాలోకయేదర్కం హంసః శుచిషదిత్యపి।
ప్రదక్షిణం సమావృత్య నమస్కృత్య దివాకరం॥ 14-104-50(96026)
తతస్తు తర్పయేదద్భిర్బ్రహ్ంణాం మాం చ శంకరం।
ప్రజాపతిం చ దేవాంశ్చ తథా దేవమునీనపి॥ 14-104-51(96027)
సాంగానపి తథా వేదానితిహాసాన్క్రతూనపి।
పురాణాని చ సర్వాణి కులాన్యప్సరసాం తథా॥ 14-104-52(96028)
క్రతూన్సంవత్సరం చైవ కలాకాష్ఠాత్మకం తథా।
భూతగ్రామాంశ్చ భూతాని సరితః సాగరాంస్తథా।
శైలాఞ్శైలస్థితాందేవానోషధీః సవనస్పతీః॥ 14-104-53(96029)
తర్పయేదుపవీతీ చ ప్రత్యేకం తృప్యతామితి।
అన్వారభ్య చ సవ్యేన పాణినా దక్షిణేన తు॥ 14-104-54(96030)
నివీతీ తర్పయేద్విద్వానృషీన్మంత్రకృతస్తథా।
మరీచ్యాదీనృషీంశ్చైవ నారదాద్యాన్సమాహితః॥ 14-104-55(96031)
ప్రాచీనావీత్యథైతాస్తు తర్పయేద్దేవతాః పితౄత్।
తతస్తు కవ్యవాడగ్నిం సోం వైవస్వతం తథా॥ 14-104-56(96032)
తతశ్చార్యమణం చాపి హ్యగ్నిష్వాత్తాంస్తథైవ చ।
సోమపాంశ్చైవ దర్భేషు సతిలైరేవ వారిభిః।
తృప్యతామితి పశ్చాత్తు స పితౄంస్తర్పయేత్తతః॥ 14-104-57(96033)
పితౄన్పితామహాంశ్చైవ తథైవ ప్రపితామహాన్।
పితామహీస్తతా చాపి తథైవ ప్రపితామహీః॥ 14-104-58(96034)
మాతరం చాత్మనశ్చైవ గురుమాచార్యమేవ చ।
పితృమాతృష్వసారౌ చ తథా మాతామహీమపి॥ 14-104-59(96035)
ఉపాధ్యాయాన్సఖీన్బంధూఞ్శిష్యర్త్విగ్జ్ఞాతిబాంధవాన్।
ప్రమీతానానృశంస్యార్థం తర్పయేత్తానమత్సరః॥ 14-104-60(96036)
తర్పయిత్వా తథాఽఽచంయ స్నానవస్త్రం ప్రపీడయేత్।
వృత్తిం భృత్యజనస్యాహుః స్నానం పానం చ తద్విదః॥ 14-104-61(96037)
అతర్పయిత్వా తాన్పూర్వం స్నానవస్త్రం న పీడయేత్।
పీడయేచ్చేత్పురా మోహాద్దేవాః సర్పిగణాస్తథా।
పితరస్తు నిరాశాస్తే శప్త్వా యాంతి యథాగతం॥ 14-104-62(96038)
ప్రక్షాల్య తు మృదా పాదావాచంయ ప్రయతః పునః।
దర్భేషు దర్భపాణిః సన్స్వాధ్యాయం తు సమారభేత్॥ 14-104-63(96039)
వేదమాదౌ సమారభ్య తతోపర్యుపరి క్రమాత్।
యదధీతేఽన్వహం శక్త్యా తత్స్వాధ్యాయం ప్రచక్షతే॥ 14-104-64(96040)
ఋచో వాఽపి యజుర్వాఽపి సామగాయమథాపి చ।
ఇతిహాసపురాణాని యథాశక్తి న హాపయేత్॥ 14-104-65(96041)
ఉత్థాయ తు నమస్కృత్య దిశో దిగ్దేవతా అపి।
బ్రహ్మణం చ తతశ్చాగ్నిం పృథివీమోషధీస్తథా॥ 14-104-66(96042)
వాచం వాచస్పతిం చైవ మాం చైవ సరితస్తథా।
నమస్కృత్య తథాఽద్భిస్తు ప్రణవాది చ పూర్వవత్॥ 14-104-67(96043)
తతో నమోఽద్భ్య ఇత్యుక్త్వా నమస్కుర్యాత్తు తజ్జలం।
ఘృణిః సూర్యస్తథాఽఽదిత్యస్తం ప్రణంయ స్వమూర్ధని॥ 14-104-68(96044)
తతస్త్వాలోకయన్నర్కం ప్రణవేన సమాహితః।
తతో మామర్చయేత్పుష్పైర్మత్ప్రియైరేవ నిత్యశః॥ 14-104-69(96045)
యుధిష్ఠిర ఉవాచ। 14-104-70x(7961)
త్వత్ప్రియాణి ప్రసూనాని త్వదధిష్ఠాని మాధవ।
సర్వాణ్యాచక్ష్వ దేవేశ త్వద్భక్తస్య మమాచ్యుత॥ 14-104-70(96046)
భగవానువాచ। 14-104-71x(7962)
శృణుష్వావహితో రాజన్పుష్పాణి ప్రియకృంతి మే।
కుముదం కరవీరం చ చణకం చంపకం తథా॥ 14-104-71(96047)
మల్లికాజాతిపుష్పం చ నంద్యావర్తం చ నందికం।
పలాశపుష్పపత్రాణి దూర్వా భృంగకమేవ చ॥ 14-104-72(96048)
వనమాలా చ రాజేంద్ర మత్ప్రియాణి విశేషతః।
సర్వేషామపి పుష్పాణాం సహస్రగుణముత్పలం॥ 14-104-73(96049)
తస్మాత్పద్మం తథా రాజన్పద్మాత్తు సతపత్రకం।
తస్మాత్సహస్రపత్రం తు పుండరీకం తతః పరం॥ 14-104-74(96050)
పుండరీకసహస్రాత్తు తులసీ గుణతోఽధికా।
బకపుష్పం తతస్తస్మాత్సౌవర్ణం తు తతోఽధికం।
సౌవర్ణాత్తు ప్రసూనాచ్చ మత్ప్రియం నాస్తి పాండవ॥ 14-104-75(96051)
పుష్పాభావే తులస్యాస్తు పత్రైర్మామర్చయేత్పునః।
పత్రాలాభే తు శాఖాభిః శాకాలాభే శిఫాలవైః।
శిఫాభావే మృదా తత్ర భక్తిమానర్చయేత మాం॥ 14-104-76(96052)
వర్జనీయాని పుష్పాణి శృణు రాజన్సమాహితః।
కింకిణీ మునిపుష్పం చ ధుర్ధూరం పాటలం తథా॥ 14-104-77(96053)
తథాఽతిముక్తకం చైవ పున్నాగం నక్తమాలికం।
యౌధికం క్షీరికాపుష్పం నిర్గుండీ లాంగులీ జపా॥ 14-104-78(96054)
కర్ణికారం తథాఽశోకం శల్మలీపుష్పమేవ చ।
కకుభాః కోవిదారాశ్చ వైభీతకమథాపి చ॥ 14-104-79(96055)
కురంటకప్రసూనం చ కల్పకం కాలకం తథా।
అంకేలం గిరికర్ణీ చ నీలాన్యేవ చ సర్వశః।
ఏకపర్ణాని చాన్యాని సర్వాణ్యేవ వివర్జయేత్॥ 14-104-80(96056)
అర్కపుష్పాణి వర్జ్యాని అర్కపత్రస్తితాని చ।
వ్యాఘృతాః పిచుమందాని సర్వాణ్యేవ వివర్జయేత్॥ 14-104-81(96057)
అన్యైస్తు శుక్లపత్రైస్తు గంధవద్భిర్నరాధిప।
అవర్జ్యైస్తైర్యథాలాభం మద్భక్తో మాం సమర్చయేత్॥ 14-104-82(96058)
యుధిష్ఠిర ఉవాచ। 14-104-83x(7963)
కథం త్వమర్చనీయోసి మూర్తయః కీదృశాస్తు తే।
వైఖానసాః కథం బ్రుయూః కథం వా పాంచరాత్రికాః॥ 14-104-83(96059)
భగవానువాచ। 14-104-84x(7964)
శృణు పాండవ తత్సర్వమర్చనాక్రమమాత్మనః।
స్థండిలే పద్మకం కృత్వా చాష్టపత్రం సకర్ణికం॥ 14-104-84(96060)
అష్టాక్షరవిధానేన హ్యథవా ద్వాదశాక్షరైః।
వైదికైరథ మంత్రైశ్చ మమ సూక్తేన వా పునః॥ 14-104-85(96061)
స్థాపితం మాం తతస్తస్మిన్నర్యయిత్వా విచక్షణః।
పురుషం చ తతః సత్యమత్యుతం చ యుధిష్ఠిర॥ 14-104-86(96062)
అనిరుద్ధం చ మాం ప్రాహుర్వైఖానసవిదో జనాః।
అన్యే త్వేవం విజానంతి మాం రాజన్పాంచరాత్రికాః। 14-104-87(96063)
వాసుదేవం చ రాజేంద్ర సంకర్షణమథాపి వా।
ప్రద్యుంనం చానిరుద్ధం చ చతుర్మూర్తిం ప్రచక్షతే॥ 14-104-88(96064)
ఏతాశ్చాన్యాశ్చ రాజేంద్ర సంజ్ఞాభేదేన మూర్తయః।
విద్ధ్యార్థాంతరా ఏవం మామేవం చార్చయేద్భుధః॥ 14-104-89(96065)
యుధిష్ఠిర ఉవాచ। 14-104-90x(7965)
త్వద్భక్తాః కీదృసా దేవ కాని తేషం వ్రతాని చ।
ఏతత్కథయ దేవేశ త్వద్భక్తస్య మమాచ్యుత॥ 14-104-90(96066)
భగవానువాచ। 14-104-91x(7966)
అనన్యదేవతాభక్తా చే మద్భక్తజనప్రియాః।
మామేవ శరణం ప్రాప్తా మద్భక్తాస్తే ప్రకీర్తితాః॥ 14-104-91(96067)
స్వర్గ్యాణ్యపి యశస్యాని మత్ప్రియాణి విశేషతః।
మద్భక్తః పాండవశ్రేష్ఠ వ్రతానీమాని ధారయేత్॥ 14-104-92(96068)
నాన్యదాచ్ఛాదయేద్వస్త్రం మద్భక్తో జలతారణే।
స్వస్థస్తు న దివా స్వప్యేన్మధుమాంసాని వర్జయేత్॥ 14-104-93(96069)
ప్రదక్షిణం వ్రజేద్విప్రాన్గామశ్వత్థం హుతాశనం।
న ధావేత్పతితే వర్షే నాగ్నభిక్షాం చ లోపయేత్॥ 14-104-94(96070)
ప్రత్యక్షలవణం నాద్యత్సౌభాంజనకరంజనౌ।
గ్రాసముష్టిం గవపే దద్యాద్ధాన్యాంలం చైవ వర్జయేత్॥ 14-104-95(96071)
తథా పర్యుషితం చాపి పక్వం పరగృహాగతం।
అనివేదితం చ యద్ద్రవ్యం తత్ప్రయత్నేన వర్జయేత్॥ 14-104-96(96072)
విభితకకరంజానాం ఛాయాం దూరే వివర్జయేత్।
పిప్రదేవపరీవాదాన్న వదేత్పీడితోపి సన్॥ 14-104-97(96073)
సాత్వికా రాజసాశ్చాపి తామసాశ్చాపి పాండవ।
మామర్చయంతి మద్భక్తాస్తేషామీదృగ్విదా గతిః॥ 14-104-98(96074)
తామసాస్తిమిరం యాంతి రాజసా రజ ఏవ తత్।
సాత్వికాః సత్వసంపన్నాః సత్వమేవ ప్రయాంతి తే॥ 14-104-99(96075)
యే సిద్ధాః సంతి సాంఖ్యేన యోగసత్వబలేన చ।
నభస్యాదిత్యచంద్రాభ్యాం పశ్యంతి పదవిస్తరం॥ 14-104-100(96076)
ఏకస్తంభే నవద్వారే త్రిస్థూణే పంచసాక్షికే।
ఏతస్మిందేహనగరే రాజసస్తు సదా భవేత్॥ 14-104-101(96077)
ఉదితే సవితర్యాప్య క్రియాయుక్తస్య ధీమతః।
చతుర్వేదవిదశ్చాపి దేహే షడ్వృషలాః స్మృతాః॥ 14-104-102(96078)
క్షత్రియాః సప్త విజ్ఞేయా వైశ్యాస్త్వష్టౌ ప్రకీర్తితాః।
నియతాః పాండవశ్రేష్ఠ శూద్రాణామేకవింశతిః॥ 14-104-103(96079)
కామః క్రోధశ్చ లోభశ్చ మోహశ్చ మద ఏవ చ।
మహామోహశ్చ ఇత్యేతే దేహే షడ్వృషలాః స్మృతాః॥ 14-104-104(96080)
గర్వః స్తంభో హ్యహంకార ఈర్ష్యా చ ద్రోహ ఏవ చ।
పారుష్యం క్రూరతా చైవ సప్తైత క్షత్రియాః స్మృతాః॥ 14-104-105(96081)
తీక్ష్ణతా నికృతిర్మాయా శాఠ్యం డంభో హ్యనార్జవం।
పైశున్యమనృతం చైవ వేశ్యాస్త్వష్టౌ ప్రకీర్తితాః॥ 14-104-106(96082)
తృష్ణా బుభుక్షా నిద్రా చ హ్యాలస్యం చాఘృణాదయః।
ఆధిశ్చాపి విషాదశ్చ ప్రమాదో హీనసత్వతా॥ 14-104-107(96083)
భయం విక్లబతా జాడ్యం పాపకం మన్యురేవ చ।
ఆశా చాశ్రద్దధానత్వమనవస్థాప్యమంత్రణం॥ 14-104-108(96084)
ఆశౌచం మలినత్వం చ శూద్రా హ్యేతే ప్రకీర్తితాః।
యస్మిన్నేతే న దృశ్యంతే స వై బ్రాహ్మణ ఉచ్యతే॥ 14-104-109(96085)
యేషుయేషు హి భావేషు యత్కాలం వర్తతే ద్విజః।
తత్కాలం వై స విజ్ఞేయో బ్రాహ్మణో జ్ఞానదుర్బలః॥ 14-104-110(96086)
ప్రాణానాయంయ యత్కాలం యేన మాం చాపి చింతయేత్।
తత్కాలో వై ద్విజో జ్ఞేయః శేషకాలో హ్యథేతరః॥ 14-104-111(96087)
తస్మాత్తు సాత్వికో భూత్వా శుచిః క్రోధవివర్జితః।
మామర్చయేత్తు సతతం మత్ప్రియత్వం యదీచ్ఛతి॥ 14-104-112(96088)
అలోలజిహ్వః సముపస్థితో ధృతిం
నిధాయ చక్షుర్యుగమాత్రమేవ తత।
మనశ్చ వాచం చ నిగృహ్య చంచలం
భయాన్నివృత్తో మమ భక్త ఉచ్యతే॥ 14-104-113(96089)
ఈదృశాధ్యాత్మినో యే తు బ్రాహ్మణా నియతేంద్రియాః।
తేషాం శ్రాద్ధేషు తృప్యంతి తేన తృప్తాః పితామహాః॥ 14-104-114(96090)
ధర్మో జయతి నాధర్మః సత్యం జయతి నానృతం।
క్షమా జయతి న క్రోధః క్షమావాన్బ్రాహ్మణో భవేత్॥ ॥ 14-104-115(96091)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే ఆశ్వమేధికపర్వణి వైష్ణవధర్మపర్వణి చతురధికశతతమోఽధ్యాయః॥ 104 ॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.